Có những mùa xuân không bắt đầu từ tiếng pháo hoa rực rỡ hay phố xá thênh thang. Giữa mênh mông sóng nước Tây Nam, có một mùa xuân lặng lẽ hơn, nhưng cũng kiên cường và nồng ấm hơn, được dệt nên từ những chuyến tàu vượt biển. Hơn 10 năm qua, Trung tâm Giáo dục Quốc phòng và An ninh (GDQPAN), Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (ĐHQG-HCM) đã bền bỉ viết nên hành trình nghĩa tình - Mang Tết đến với chiến sĩ nơi đảo xa.
Lời hẹn ước từ trái tim
Giữa đại dương bao la, Thổ Chu hiện ra như một dấu chấm xanh ngắt trên bản đồ Tổ quốc. Khi đất liền bắt đầu rục rịch thay màu áo mới, những cành mai vàng bắt đầu hé nụ, cũng là lúc những người lính nơi tiền tiêu bước vào giai đoạn trực chiến cao điểm. Với họ, Tết đôi khi chỉ gói gọn trong một bàn trà, một bữa cơm tất niên vội vàng cùng đồng đội giữa ca trực.
Thấu hiểu sự hy sinh thầm lặng ấy, suốt 12 năm qua, một hành trình chưa từng đứt đoạn đã được duy trì bằng tất cả tâm huyết - không ồn ào, không phô trương, đoàn công tác của Trung tâm GDQPAN cứ thế lên đường. 12 năm là quãng thời gian chưa dài so với lịch sử, nhưng cũng đủ để một lời hứa trở thành một truyền thống, một đức tin sắt son vào tình quân dân.
Vượt sóng dữ, chở nặng nghĩa tình
Nhớ lại những ngày đầu, hành trình ra Thổ Chu thật nhiều vất vả, gian nan. Chiếc tàu gỗ nhỏ bé chông chênh trước những cơn sóng dữ mùa biển động,... Có những năm, các phần quà Tết chỉ là vài cân mứt, ít bánh kẹo và những túi hạt giống rau xanh được gói ghém cẩn thận như một món quà thiết thực cho màu xanh nơi đảo đá khô cằn. Xúc động nhất có lẽ là xấp thư tay viết vội của các bạn sinh viên từ giảng đường gửi ra. Những dòng chữ ngây ngô, đầy lòng ngưỡng mộ: “Các anh ơi, vững tay súng nhé, đất liền luôn nhớ các anh!”. Chính trong vất vả, khó khăn ấy, giá trị của sự “hiện diện” lại trở nên thiêng liêng hơn bao giờ hết.
Tiến sĩ Nguyễn Thị Xuân, Phó Bí thư Đảng ủy, Trưởng phòng TCHC Trung tâm GDQPAN chia sẻ: “Có những năm, chúng tôi ra đảo trong điều kiện thời tiết rất khắc nghiệt, phương tiện ra đảo khó khăn, khoảng cách địa lý xa xôi nhưng chưa bao giờ nghĩ đến việc dừng lại. Bởi với các chiến sĩ nơi đảo xa, điều quý nhất không nằm ở vật chất, mà là cảm giác được đất liền nhớ đến. Mỗi lần nhìn thấy ánh mắt và nụ cười của cán bộ, chiến sĩ khi đón đoàn, chúng tôi hiểu rằng chỉ cần sự hiện diện ấy thôi cũng đã là một mùa xuân trọn vẹn”.
Với người lính đảo, Tết không chỉ nằm ở miếng bánh chưng, bánh tét hay vài miếng mứt gừng. Tết thực sự đến khi họ nhìn thấy bóng tàu từ đất liền cập cảng, khi nhận được cái bắt tay siết chặt từ những người thầy, người cô vốn chỉ quen với giảng đường nay lại chẳng ngại vượt hàng trăm hải lý xa xôi. Trong khoảnh khắc “tay bắt mặt mừng” ấy, mọi mệt mỏi của hành trình vượt biển dường như tan biến. Nhìn những nụ cười rạng rỡ, những cái bắt tay nồng nhiệt của các chiến sĩ khi đón đoàn, người ta mới hiểu hết được giá trị của sự kết nối.
Mười hai mùa xuân nối dài, có những cán bộ, giảng viên đã dành cả thanh xuân của mình để gắn bó với hành trình này. Và cũng có những người trẻ lần đầu ra đảo, để rồi khi trở về, trong hành lý của họ không chỉ là vỏ ốc, là quà biển, mà là một “mùa xuân của sự trưởng thành” nơi mà họ hiểu thế nào là lòng tự tôn dân tộc và trách nhiệm với đất nước.
Bài học về Tổ quốc giữa đại dương
Hành trình của Trung tâm GDQPAN, ĐHQG-HCM đã trở thành một nếp quen xuyên suốt suốt 12 năm qua. Không có bài giảng nào trên giảng đường có thể lay động bằng việc đứng dưới cột mốc chủ quyền, nhìn lá cờ đỏ sao vàng tung bay trong gió biển và lắng nghe những câu chuyện đời, chuyện nghề của chiến sĩ Thổ Chu. Tại đây, khái niệm “Tổ quốc” không còn là những con chữ khô khan trên trang sách. Nó hiện hữu qua những gương mặt sạm đen vì nắng gió, qua ánh mắt kiên trung của những người lính trẻ gác lại nỗi nhớ nhà để canh giữ bình yên vùng biển, vùng trời của Tổ quốc. Ở nơi đầu sóng ấy, “trách nhiệm công dân” không cần được giảng giải dài dòng, mà tự nhiên thấm vào máu thịt, nhắc nhở mỗi người về giá trị của hòa bình và sự toàn vẹn lãnh thổ.
Với các thầy cô của Trung tâm, chuyến đi còn là một hành trình trải nghiệm sâu sắc. Những gì được nhìn thấy, được nghe và được chạm vào chắc chắn sẽ trở thành chất liệu sống cho các bài giảng sau này. Từ câu chuyện về chủ quyền biển đảo, kỷ luật quân đội, cho đến tinh thần sẵn sàng hy sinh thầm lặng của người lính. Những bức ảnh, thước phim, những kỷ niệm không thể ghi chép hết bằng lời chính là những minh họa sinh động nhất, giúp môn học GDQPAN chạm đến cảm xúc của người học.
Bởi chỉ khi từng đứng nơi đầu sóng, từng lắng nghe nhịp sống của đảo xa, người thầy, người cô mới có thể truyền đạt trọn vẹn ý nghĩa của hai tiếng Tổ quốc thiêng liêng, không chỉ bằng kiến thức, mà bằng trải nghiệm, bằng sự thấu hiểu và bằng niềm tin được hun đúc từ thực tiễn.
Thay lời kết
Có một nghịch lý ngọt ngào rằng: Những người mang mùa xuân ra đảo, cuối cùng lại là những người nhận được nhiều nhất. Họ nhận về niềm tin, sự lạc quan và sức sống mãnh liệt của quân dân trên đảo. Những buổi giao lưu văn nghệ giản dị, những tiếng cười giòn tan xóa nhòa khoảng cách giữa đất liền và hải đảo chính là liều thuốc tinh thần vô giá. Đi để thấy mình nhỏ bé, đi để biết ơn và đi để thấy yêu hơn mảnh đất hình chữ S này.
Theo thời gian, những con tàu có thể thay mới, những gương mặt trong đoàn công tác có thể thay đổi, nhưng lời hẹn với Thổ Chu thì vẫn vẹn nguyên. Hành trình ấy sẽ còn tiếp nối, vì chừng nào biển còn sóng, đảo còn người lính, thì hơi ấm từ đất liền vẫn sẽ vượt đại dương để sưởi ấm những trái tim nơi đầu sóng ngọn gió.
Xuân này, và những mùa xuân sau nữa, Thổ Chu sẽ không bao giờ thiếu hơi ấm từ đất liền.
Cột mốc chủ quyền đảo Thổ Chu
Đoàn công tác dâng hương tại đền tưởng niệm Thổ Chu
Một góc Thổ Chu tháng 01 năm 2026: 
